Người mất rồi tái sinh liền không hay họ tồn tại trong một cảnh giới trung gian nào đó ?
Việc này sẽ phụ thuộc vào 3 yếu tố chính:
Thứ nhất là người mất thân mạng sẽ cần một thời gian ở linh giới của nơi họ từng sống, vướng chấp niệm cận tử nghiệp tại nơi đó. Ví dụ mất ở bệnh viện sẽ ở bệnh viện, mất ngoài đường chỗ nào sẽ ở đó. Cho tới lúc họ được tịnh tâm, định tỉnh thần thức, lúc đó mới tỉnh táo mà về nhà, hoặc chuyển sinh, hoặc tiếp tục ở nhà lâu dài không muốn chuyển sinh. Nhưng chỗ muốn hay không chuyển sinh này, lại nằm ở ý niệm đủ mạnh hay không và các hiệp bất thiện, oan gia trái chủ tới đòi thì vững tâm thế nào để đối diện mà không bị lôi kéo vào đường luân hồi ác đạo.
Quá trình định tâm này, thời gian nhanh hay chậm thì trước là dựa vào lối sống, lực tinh thần của người đó.
Thứ hai là khi cận tử nghiệp có rơi vào hoảng loạn, bất định hay là tỉnh táo
Thứ ba là do trợ lực từ ý niệm quan tâm và cộng thiện nghiệp của những người trong thân tộc lục thân như mối quan hệ là cha mẹ, con cái, vợ chồng, anh chị em ruột thịt, hoặc là các mối quan hệ kết nghĩa danh chính ngôn thuận có công bố, hứa hẹn.
Chúng ta thường thấy, nếu nhanh thì sau khoảng 100 ngày người ta sẽ tỉnh táo. Có người chậm thì mất vài năm. Một số hiếm có tu tập làm chủ tâm trí mình, định tỉnh lúc cận tử nghiệp thì chừng một vài tiếng là tỉnh táo hoàn toàn.
Không có ai tỉnh táo hoàn toàn lúc vừa thoát xác vì việc ấy đau đớn vô cùng.
Còn yếu tố là dính dây oan nghiệt của thất tình lục dục, tư niệm cảm xúc của thân tâm.
Việc này đối với người thiêu xác thì thà đau một lần rồi thôi.
Đối với người chưa thiêu, thì thân xác hoại diệt ra sao, sợi dây liên kết vẫn cung cấp cho thần thức chân hồn ấy các tưởng thức của cảm xúc rõ ràng như đang bị tổn hại khi còn mang thân xác.
Những ai có tu tập nhất định, có thể tự cắt bỏ các sợi dây ấy lúc còn sống, hoặc là nhờ pháp sư có tu tập làm phép xác, cắt dây oan nghiệt, thì thần thức linh hồn ấy không bị dính mắc, gần giống với việc xác đã thiêu, dù xác vẫn còn để và chôn cất bình thường.
